Iblisiň dyrnagy näme?
Günorta Afrikada doglan şeýtanyň dyrnagy (Harpagophytum procumbens) miwesini ýapýan kiçijik çeňňeklerden adyny alýar. Taryhy taýdan, şeýtanyň dyrnagy agyry, bagyr we böwrek problemalaryny, gyzzyrmany we gyzzyrmany bejermek üçin ulanylýar. Şeýle hem melhemlerde ýaralary, gaýnalary we beýleki deri problemalaryny bejermek üçin ulanylýar.
Iblisiň dyrnagy Europeewropa 1900-nji ýyllaryň başynda girizilipdi, bu ýerde guradylan kökler işdäni dikeltmek, ýürek bulanmagyny aýyrmak we agyry we çişmegi azaltmak üçin ulanylýar.
Iblisiň dyrnagynyň ysy ýok, ýöne ajy tagam berýän maddalar bar. Bu şahasy kökleri we baldaklary bolan ýaprakly köp ýyllyk. Esasy köklerden ösýän tuber diýilýän ikinji derejeli kökleri bar. Kökleri we kökleri derman hökmünde ulanylýar.
Iblisiň dyrnagynyň artykmaçlyklary näme?
Köp tebigy önümler ýaly adamlar dürli sebäplere görä şeýtanyň dyrnagyny ulanyp bilerler. Severalöne birnäçe gözleg, potensial ulanylyşy üçin şeýtanyň dyrnagyna baha berýär.
- Yzky agyryny aýyryp biler
Iblisiň dyrnagy, aşaky bel agyrysyny aýyrmakda NSAID-ler ýaly täsirli boldy.
Başga bir yzygiderli gözden geçirişiň netijesi, şeýtanyň dyrnagynyň aşaky bel agyrysyny plasebodan (derman ýok bir madda) has gowulaşdyryp biljekdigini görkezýär. Emma has ýokary hilli kliniki synaglar bilen mundan beýläkki gözlegler kepillendirilýär.
- Osteoartrit keselini gowulaşdyryp biler
Iblisiň dyrnagy - ýeke ýa-da beýleki dermanlar bilen birleşdirilende, osteoartrit (könelişen we artrit hem diýilýär) agyrysyny aýyryp biler. Iblisiň dyrnagy käbir adamlara Advil (ibuprofen) ýaly steroid ýokançlyga garşy dermanlaryň (NSAID) pes dozalaryny kabul etmegine kömek edip biler.
Yzygiderli gözden geçirmek (gözlegleriň ýygyndysyna syn) osteoartritli adamlaryň şeýtanyň dyrnagyndan nähili peýdalanyp bilendikleriniň mysallaryny öz içine aldy. Emma şeýtanyň dyrnagynyň täsirliligine we howpsuzlygyna has gowy baha bermek üçin has uzak möhletli gözlegler zerurdyr.
- Lamokançlygy azaldyp biler
Gözlegler, flawonoidler we fitosterollar ýaly şeýtanyň dyrnagyndan tapylan birleşmeleriň, çişmä garşy saglyga peýdaly bolup biljekdigini görkezýär. Käbir gözlegler has köp gözlegiň zerurdygyna garamazdan antibakterial, antifungal, wirusa garşy we antikanser täsirini görkezýär.
Iblisiň dyrnagy revmatoid artrit we 2-nji görnüşli süýji keseli ýaly çiş kesellerini bejermekde wada berýär.
- Işdäňizi azaldyp biler
Haýwanlaryň gözleglerinden şeýtanyň dyrnagynyň, grelin atly gormon bolan belli bir aşgazan peptidiniň reseptorlaryna täsir edip, işdäňi basyp biljekdigine käbir subutnamalar bar.
Käbir gözlegçiler semizligi bejermekde bolup biläýjek meselelere ünsi jemlänlerinde, şeýtanyň dyrnagynyň hem ülserit kolit keseli bilen kesellän adamlarda işdäni güýçlendirmek üçin ulanylandygyny ýadyňyzdan çykarmaň.
Derman ulanylyşy we görkezmeler
- Osteoartrit
Birnäçe gözleg, 8-12 hepdäniň dowamynda şeýtanyň dyrnagyny kabul etmegiň agyryny azaldyp, osteoartrit keseli bolan adamlarda fiziki işleýşini gowulaşdyryp biljekdigini görkezýär. Dyz we böwrek osteoartritli 122 adamyň 4 aýlyk gözleginde şeýtanyň dyrnagy we agyryny aýyrmak üçin Europeanewropanyň öňdebaryjy dermanlary deňeşdirildi. Iblisiň dyrnagyny alan adamlar, derman kabul eden adamlar ýaly agyryny ýeňilleşdirýärdiler. Iblisiň dyrnagyny alanlaryň az täsiri bardy we gözlegiň dowamynda az azaldýan serişdelere mätäçdi.
Artrit keselini bejermek üçin şeýtanyň dyrnagyny ulanyp, 14 gözlegiň netijesinde ýokary hilli gözlegleriň şeýtanyň dyrnagynyň bogun agyrysyny aýyryp biljekdigi görkezildi. Artrit ýa-da bel agyrysyny bejermek üçin şeýtanyň dyrnagyny ulanmak bilen geçirilen 12 gözlegde, şeýtanyň dyrnagynyň oňurga, böwrek we dyz artritleri üçin iň bolmanda ortaça täsir edendigi anyklandy.
- Arka we boýun agyry
Deslapky subutnamalar, şeýtanyň dyrnagynyň boýnuň we beliň agyrysyny aýyrmaga kömek edip biljekdigini görkezýär. Arka, boýun ýa-da egin agyrylary bolan 63 adamyň üstünde geçirilen kiçijik gözlegde, 4 hepdäniň dowamynda şeýtanyň dyrnagynyň standartlaşdyrylan ekstraktyny almak myşsa agyrysyndan ortaça ýeňillik döretdi. Dowamly bel agyrysy bolan 197 erkek we aýal has uly gözlegde, bir aýlap her gün şeýtanyň dyrnagyny alanlar, agyrynyň azdygyny we plasebo alanlara garanyňda az agyry kesiji serişdelere mätäçdigini aýtdy.
54 hepdelik gözleg, şeýtanyň dyrnagyny alan 38 adamy, agyryny aýyryjy rofekoksib (Vioxx) alan 35 adam bilen deňeşdirdi. Bu adamlar üçin şeýtanyň dyrnagy agyryny aýyrmak üçin Vioxx ýaly işledi. Azyk we derman serişdeleri müdirligi (FDA) ýürek problemalarynyň töwekgelçiligini ýokarlandyrýandygy üçin Vioxx-ny bazardan çykardy.
Beýleki ulanyşlar
Hünärmen lukmanlaryň köpüsi, şeýtanyň dyrnagynyň aşgazanyň nägileligini, işdäň ýitmegini, kelleagyry, allergiýa we gyzzyrmany bejermekde kömek edip biljekdigini çaklaýarlar. Şeýtanyň dyrnagynyň esasy taýýarlyklary deride ýaralary, ýaralary, gaýnalary we deriniň zeperlenmelerini bejermek üçin ulanylýar. Şeýle-de bolsa, bu şertleri bejermek üçin şeýtanyň dyrnagyny ulanmagyň netijelidigini görkezýän anyk ylmy gözlegler ýok.
Ol näme ýasaldy?
Iblisiň dyrnagynda iridoid glikozidler bar, güýçli çişmä garşy täsirleri bar öýdülýän komponentler. Garpagosid diýlip atlandyrylýan iridoidiň bir görnüşiniň ýokary konsentrasiýasy bar we käbir laboratoriýa synaglary onuň agyryny we çişmegi ýeňilleşdirip biljekdigini görkezýär.
Elýeterli formalar
Iblisiň dyrnagynyň guradylan ýa-da täze köküni kapsulalarda, planşetlerde, suwuk ekstraktlarda we derwaýys melhemlerde tapyp bilersiňiz. Çaýlar (infuziýalar) guradylan şeýtanyň dyrnak kökünden hem ýasalyp bilner.
Howpsuzmy?
Seýrek bolsa-da, şeýtanyň dyrnagy adaty ýürek ritminiň we gan akmagyň çynlakaý täsirlerine sebäp bolup biler. Beýleki, has çynlakaý zyýanly täsirleri şulary öz içine alýar:
- dökülmeler
- aşgazan nägileligi
- içgeçme
- kelle agyry
- işdäňi ýitirmek.
Iblisiň dyrnagynyň antikoagulyantlar, agyry kesiji serişdeleri, ýürek dermanlary (mysal üçin digoksin) we aşgazan kislotasy dermanlary (mysal üçin famotidin) bilen täsirleşýändigi habar berildi. Günde üç gezek 500-1,500 mg guradylan kök ýa-da kapsulanyň dozasyny ulanmaly.
Iş wagty: 11-2023-nji oktýabr
